Rusya, Hindistan ve Kazakistan'dan Benzin İthal Etmeye Hazırlanıyor
HABERRUS - İç piyasadaki akaryakıt krizinin derinleşmesi ve fiyatların fırlaması üzerine Rusya hükümeti, ithal benzin için devlet desteği sağlamaya hazırlanıyor. Devlet Duması tarafından kabul edilen yeni düzenlemelerle, Hindistan ve Kazakistan'dan yapılacak ithalatın önü açılırken, yetkililer ek bütçe yükü beklenmediğini açıkladı.
Benzin Fiyatları Enflasyonun 12 Katı Hızla Artıyor
Rusya'da akaryakıt fiyatlarındaki artış endişe verici boyutlara ulaştı. Ekonomi Kalkınma Bakanlığı'nın verilerine göre, 16-22 Haziran tarihleri arasında sadece bir haftada benzin fiyatları %3 oranında yükseldi. Bu artış, aynı dönemdeki %0,25'lik tüketici enflasyonunun tam 12 katı seviyesinde gerçekleşti.
Yıllık bazda ise benzin fiyatları ortalama %18 artarken, aynı dönemdeki genel enflasyon %5,82 seviyesinde kaldı. Bu durum, akaryakıt fiyatlarındaki artışın genel fiyat seviyesinin üç katı hızla gerçekleştiğini gösteriyor.
Federal Anti-Tekel Servisi (FAS), petrol ürünleri satıcılarına "sorumlu fiyatlandırma" çağrısı yaparken, bölge yöneticileri vatandaşları panik yapmamaya ve gereksiz stok birikiminden kaçınmaya davet etti.
Yeni Düzenleme: İthal Benzine Damping Desteği
Krizle mücadele kapsamında Devlet Duması, Vergi Kanunu'nda değişiklik öngören yasa tasarısını ikinci ve üçüncü okumalarda kabul etti. Düzenleme, iç piyasaya ithal edilen benzin için damping mekanizmasının devreye alınmasını öngörüyor.
Maliye Bakan Yardımcısı Aleksey Sazanov'a göre, değişiklikler Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak başkanlığındaki operasyonel toplantıların ardından hazırlandı.
Yeni düzenlemeyle birlikte:
- Damping Desteği Genişliyor: Damping desteğinden yararlanacak kuruluşlar arasına "karıştırıcı" işletmeler ve ithalatçılar da eklendi.
- İthalat Teşviki: Hükümet tarafından belirlenecek yetkili kuruluşlar, Rusya'ya benzin ithal etmeleri halinde damping desteği alabilecek.
- Avrasya Ekonomik Birliği (AEB) Tedarikleri: AEB ülkelerinden yapılan benzin ithalatında tazminat katsayısı 0,68'den 0,85'e çıkarıldı.
- Hindistan Endeksi: Diğer ülkelerden yapılacak ithalatta ise fiyat, Hindistan'daki AI-92 benzin fiyatı ve navlun maliyetleri üzerinden hesaplanacak.
Hindistan ve Kazakistan'dan Tedarik Planlanıyor
Maliye Bakanlığı, Hindistan'ı "dünyanın en büyük net petrol ürünleri ihracatçılarından biri" olarak tanımlarken, ülkenin piyasa fiyatlarının küresel konjonktürü objektif şekilde yansıttığını belirtti.
Analistler, Kazakistan'ın da potansiyel tedarikçi olabileceğini ancak mevcut altyapının sınırlı olduğunu ve 50 bin ton civarında mütevazı bir hacimle başlanabileceğini ifade ediyor.
Finam analisti Sergey Kaufman, durumun ironisine dikkat çekerek, "Rus ham petrolü Hindistan'a ihraç edilecek ve daha sonra kısmen benzin olarak geri dönecek" yorumunda bulundu.
Ek Bütçe Yükü Beklenmiyor
Maliye Bakanlığı, ithal benzine sağlanacak damping desteğinin ek bütçe yükü oluşturmayacağını savunuyor. Bakanlık, "İthal dampingin getirilmesiyle oluşacak harcamalar, şu anda gözlemlenen ters tüketim vergisi ödemelerindeki azalma ile dengelenecektir" açıklamasını yaptı.
Ancak BKS Mir Investitsiyalar'dan Kirill Bakhtin, damping desteğinin finansman kaynağının henüz net olmadığını ve yeni düzenleyici çerçevenin tam olarak görülmesi gerektiğini belirtti.
Kriz Ne Kadar Sürecek?
Plekhanov Rusya Ekonomi Üniversitesi'nden Doçent Tatyana Skryl, ithalat dampinginin kriz döneminde piyasayı dengelemek için geçici bir önlem olduğunu vurguladı. Uygulamanın kapsamının, Rus rafinerilerinin toparlanma hızına ve gerçek ithalat hacimlerine bağlı olacağını ifade etti.
Geçen yıl Belarus'tan yapılan ithalatın krizi hafiflettiğini hatırlatan Skryl, bu yıl rafinerilerdeki hasarın daha büyük olduğunu ve bu durumun yaz ortasına kadar sürecek yüksek taleple birleşerek Rusya'yı ek ithalat kaynakları aramaya ittiğini sözlerine ekledi.
Rusya'nın ithal benzin için damping desteği sağlaması, iç piyasadaki akaryakıt krizinin ciddiyetini gözler önüne seriyor. Özellikle Hindistan ve Kazakistan'dan yapılacak ithalatın, önümüzdeki dönemde fiyatları dengelemesi ve arz güvenliğini sağlaması bekleniyor. Ancak bu adımın uzun vadede Rusya'nın enerji bağımsızlığı hedefleriyle ne ölçüde örtüşeceği ise tartışma konusu olmaya devam ediyor.