Moskova’da Konut Fiyatları Artarken Kiralar Düşüyor

HABERRUS - Moskova’da yeni konut fiyatları Ekim ayında üçüncü çeyreğin tamamından daha hızlı arttı. Metrekare ortalaması ilk kez 900 bin rubleyi aşarak 907,5 bin rubleye yaklaştı. Buna karşılık kiralık konut fiyatları geriliyor: iki odalı dairelerin kirası bir yılda yüzde 14,5 düşerek aylık 97 bin rubleye indi. Uzmanlar, yeni konutlardaki artışın “boş raflar” etkisi olduğunu, kiralamadaki düşüşün ise imtiyazlı ipotekle alınan yatırım dairelerinin piyasaya akmasından kaynaklandığını söylüyor.

Metrekare 900 bin rubleyi aştı

Metrium gayrimenkul ve danışmanlık şirketinin verilerine göre Moskova’daki yeni konutlarda ortalama metrekare fiyatı Ekim ayında 907,5 bin rubleye yaklaştı. Piyasa 800 bin rubleden 900 bin rubleye sadece sekiz ayda ulaştı. Son beş yılda konut yüzde 113 değerlenirken, ortalama satın alma bütçesi yüzde 130 artışla yaklaşık 59,5 milyon rubleye çıktı. BnMap.pro’ya göre yalnızca Ekim ayında “eski” Moskova’da metrekare fiyatı yaklaşık yüzde 4,5 arttı; bu, üçüncü çeyreğin tamamındaki artıştan daha fazla.

“Ucuz konut neredeyse tükendi”

İpotek Brokerları Derneği kurucusu ve gayrimenkul uzmanı Dmitriy Rakuta’ya göre artışın arkasında ucuz konutun piyasadan çekilmesi var: “Şu anda özellikle iş sınıfı segmentine bakıyoruz. Kitlesel segmentteki ekonomi ve konfor sınıfı projeler piyasadan neredeyse silinmiş durumda, arz çok azaldı. Daha pahalı segmentteki projelerde fiyat artışı görüyoruz. Üst segmentte ipoteğin rolü o kadar önemli değil; orada nakit alım ve taksit gibi araçlar çalışıyor. Genel olarak piyasada maliyet artışı yönünde bir eğilim var. Ancak işlem sayısı ciddi biçimde azaldığı için bazı projelerde indirimler de var.”

“Eylül fırtınası rafları boşalttı”

Dataflat proje yöneticisi Aleksandr Pıpin, Ekim’deki sıçramanın geçici bir “boş raf” etkisi olduğunu söylüyor: “Piyasada seçenek az kaldı. Kalanlarda fiyatlar yükseldi. Eylül’de imtiyazlı ipotek programının sona ermesi ve çok büyük talep nedeniyle çok sayıda ürün süpürüldü. Kalanlar da kıt. Dolayısıyla fiyatlar yükseldi. Ama bu geçici bir sıçrama. Sonrasında bu tür sıçramalar olmayacak, çünkü talebi artıracak neden yok.” Pıpin’e göre önümüzdeki üç yılda fiyat artışı kesin; üstelik resmi enflasyondan daha yüksek olacak: “İşçilik, malzeme, iletişim, arsa maliyetleri ve finansman ciddi biçimde arttı. Müteahhitler için ucuz proje başlatmak kârlı değil.”

Kiralarda sert düşüş

Konut fiyatları artarken kiralar düşüyor. “Etaji” verilerine göre Moskova’da iki odalı dairelerin kirası bir yılda yüzde 14,5 azalarak aylık 97 bin rubleye indi. Tek odalı daireler ve stüdyolar ise daha az, yüzde 5 geriledi. Bunun nedeni, imtiyazlı ipotek döneminde yatırımcıların aldığı çok sayıda dairenin kiralık piyasaya çıkması ve sonbahar zirvesinin geride kalması.

“Yatırımcılar birbirini itiyor”

Pıpin’e göre kiralar özellikle yeni teslim edilen konutlarda düşüyor: “Bunlar ağırlıklı olarak küçük metrekareli daireler, stüdyolar ve tek odalılar. ‘İmtiyazlı ipotekle daire alalım, düşük taksit ödeyelim, kirayla telafi ederiz’ diyen çok sayıda yatırımcı vardı. Şimdi kiralık piyasasında birbirlerini itiyor ve fiyatları düşürmek zorunda kalıyorlar. Ama çok odalı ve pahalı dairelerde durum daha istikrarlı; imtiyazlı programlarla kâr etme girişimi onları etkilemedi. Moskova’da şu anda çok fazla kiralık konut var, çünkü son üç yılda satılanların büyük kısmı piyasaya çıktı. Şimdi yeni konutlarda alınanlar ise iki-üç yıl sonra kiraya verilecek; o arz az. Şu anda kiralanan çok, ama gelecekte kiralanacak az.”

Yıl sonunda kiralar artabilir

Uzmanlara göre yılbaşı tatilleri ve sonrasında kiralar yeniden yükselebilir. Gerekçe, ortak alan giderlerinin (kommunal) ve ev sahiplerinin maliyetlerinin artması. Yani kısa vadede kiralık piyasada fiyatlar baskı altında kalacak, ancak maliyet artışları yeni bir yukarı yönlü baskı yaratabilir. Moskova’da konut almak isteyenler için fiyatlar rekor seviyede; kiracılar için ise seçenek bol ve pazarlık gücü yüksek.