Rusya'dan Avrupa'ya Rekor LNG Sevkiyatı: Mart'ta yüzde 38 Artış
HABERRUS - Avrupa, Mart ayında Rusya'dan 2,5 milyar metreküp eşdeğerinde sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) aldı. Brüksel merkezli Bruegel analiz merkezinin verilerine göre, bu rakam geçen yılın aynı ayına göre yüzde 38'lik bir artış anlamına geliyor.
İran savaşı Hürmüz Boğazı'nı kapattı
Rus gazına olan talebin artmasının temel nedeni, İsrail ve ABD'nin İran ile savaşı. Dünya petrol ve LNG trafiğinin beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı, fiilen gemi geçişlerine kapandı. Bu durum Avrupa'da enerji krizini derinleştirirken, Rus gazına yönelimi artırdı.
'Yamal LNG' tüm gazını Avrupa'ya gönderiyor
Ulusal Enerji Güvenliği Fonu uzmanı Stanislav Mitrahoviç, "Avrupa'da kışın normalden soğuk geçmesi yeraltı depolarının daha hızlı boşalmasına yol açtı. Ortadoğu krizinin de eklenmesiyle gaz fiyatları yükseldi ve fiziki sıkıntı endişeleri baş gösterdi. Bu nedenle Rusya'dan alternatif tedarikler arttı. Yamal LNG projesinden Mart ayında yapılan tüm sevkiyatlar sadece Avrupa'ya yapıldı, Asya'ya gaz gönderilmedi" dedi.
Baltık ve Karadeniz'deki İHA saldırıları LNG akışını etkilemedi
Novatek'in Yamal LNG projesinden yapılan sevkiyatlar, Sabetta limanı üzerinden devam ediyor. Ancak Leningrad bölgesindeki Cryogas Vysotsk ve Portovaya tesislerinden yapılan sevkiyatlar, 2025'te ABD yaptırımlarına takılınca durdurulmuştu. Bu nedenle son dönemdeki İHA saldırıları, Avrupa'ya LNG akışını doğrudan etkilemedi.
Ancak petrol ihracatı darbe alabilir
Finans Üniversitesi uzmanı İgor Yuşkov, Ust-Luga, Novorossiysk ve Primorsk gibi limanlardaki vurulmaların petrol ihracatını olumsuz etkileyebileceğini belirtti. Yuşkov, "Hasarın boyutu etkileyici. Bu durum üretim hacimlerini de etkileyebilir. Devlet 2022'den beri detaylı istatistikleri kapatsa da Rosstat rafineri verilerini yayınlamaya devam ediyor. Hacimlerde düşüş göreceğimizi düşünüyorum" dedi.
Rusya'nın mart ayı petrol-geliri 200 milyar ruble arttı
Hürmüz Boğazı'nın kapanmasıyla dünya enerji fiyatları fırladı. Maliye Bakanlığı verilerine göre, Rusya'nın mart ayı petrol ve gaz gelirleri bir önceki aya göre yaklaşık 200 milyar ruble arttı. Ancak bu durum Rus enerji şirketlerinin piyasa değerlerine tam olarak yansımadı.
Rus hisseleri neden yükselmiyor?
Novatek'in hisseleri son bir ayda sadece yüzde 2,7 artarken, Brezilya Petrobras'ı yüzde 25, Shell ise yüzde 13 yükseldi. Wall Street Pro kurucusu Dmitry Cheremuşkin, "Yatırımcılar şu belirsiz ortamda garantili getiriyi tercih ediyor. Yüzde 15 faiz oranı varken, eldeki tutulan sabit getirili enstrümanlar daha cazip. Ancak petrol şirketlerinin birinci çeyrek raporları iyi gelirse hisselerde yükseliş görebiliriz" dedi.
AB: Rus LNG'sinden vazgeçme planını değiştirmiyoruz
Tüm bu gelişmelere rağmen, AB Enerji Komiseri Dan Jorgensen, Financial Times'a yaptığı açıklamada enerji krizine rağmen 2027'den itibaren Rus gazından vazgeçme planını gözden geçirmeyeceklerini söyledi. Mart ayında Avrupa spot piyasasında gaz fiyatları 1.000 metreküp başına 500 doları aşarken, en yüksek seviyede 850 doların üzerine çıktı.