Ukrayna’dan İsim Hamlesi: Tarihi 'Rus' İsmine Geri Dönelim

HABERRUS - Ukrayna’nın eski Dışişleri Bakanı Boris Tarasyuk, ülkesinin adının “Rus” olarak değiştirilmesi gerektiğini savunarak tarihî bir tartışma başlattı. Tarasyuk, bu ismin Petro döneminde “Moskova Krallığı” tarafından Ukrayna’dan çalındığını iddia etti. Kiev’in bu önerisi, Rusya’da geniş yankı buldu ve yetkililerden peş peşe sert açıklamalar geldi.

Tarasyuk’un Önerisi: ‘Rus’ İsmi Geri Alınmalı

Eski Ukrayna Dışişleri Bakanı Boris Tarasyuk, ülkesinin Avrupa Birliği’ne katılım sürecine atıfta bulunarak, Ukrayna’nın “tarihsel adı” olan Rus ismine dönmesi gerektiğini söyledi. Tarasyuk, “Bu bizim orijinal adımız. Petro döneminde Moskova Krallığı tarafından çalındı” ifadelerini kullandı.

Kiev yönetiminden daha önce de benzer açıklamalar gelmişti; Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Rusya’nın Kiev Rus mirasına talep hakkı olmadığını belirtmiş, Devlet Başkanlığı Ofisi Başkanı Kirill Budanov ise Ukrayna’nın Rusya üzerinde “hâkimiyet kurması” gerektiğini savunmuştu.

Moskova’dan İlk Tepki: ‘Bize Puan Kazandırır’

Rusya Devlet Duması Uluslararası İlişkiler Komitesi Birinci Başkan Yardımcısı Svetlana Jurova, bu öneriyi “Ukrayna’nın Rusya’ya puan kazandırması” olarak yorumladı. Jurova, “Nasıl olur da birden kendilerine Rus derler? Bu, Rusça konuşmak demektir. Çünkü Rus adı zaten bunu içerir” dedi. Jurova, yabancıların Ukrayna ve Rusya’yı hep bir bütün olarak gördüğünü, Ukrayna’nın kendine Rus demesi durumunda bu algının daha da güçleneceğini söyledi.

Vasserman: ‘Bu Tamamen Uydurma’

Devlet Duması milletvekili Anatoli Vasserman ise Tarasyuk’un önerisini “zırva” olarak nitelendirdi. Vasserman, “Rus kavramı hiçbir zaman bugünkü Ukrayna’nın tamamını kapsamadı. Kiev rejiminin bu tür girişimleri, halkların ortak kökenini inkâr etmeye yöneliktir” dedi. Vasserman, “Bu insanlar neden böyle konuşuyor? Çok basit: Ukraynalıların Rus olmadığını iddia etmek istiyorlar. Bunun için her türlü saçmalığı uydurmaya hazırlar” ifadelerini kullandı.

Zaharova’dan Keskin Eleştiri: ‘Önce Ukr’dan Vaz mı Geçtiler?’

Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, Tarasyuk’a sosyal medya üzerinden sert bir yanıt verdi. Zaharova, “Yani Kiev rejimi ‘Ukr’lardan vazgeçti de şimdi ‘Rus’ mu oldular?” diyerek alaycı bir üslup kullandı. Zaharova’nın bu çıkışı, Moskova’nın konuya yaklaşımının ne denli sert olduğunu gösterdi.

Medinskiy’den Eski Bir Eski: ‘Tarih Dersi Kalmadı’

Rusya Devlet Başkanı Yardımcısı Vladimir Medinskiy ise konuyu espriyle geçiştirdi. Medinskiy, geçen şubat ayında Rusya-Ukrayna müzakerelerinin sonuçlarına ilişkin bir soruya, “Tarih dersleri Kiev’in vaftiz döneminde kaldı” yanıtını vermişti.

Tarih ve Kimlik Tartışması Alevlendi

Ukrayna’nın “Rus” ismine dönme önerisi, iki ülke arasındaki tarih ve kimlik tartışmasını yeniden alevlendirdi. Moskova’dan gelen tepkiler, bu önerinin sadece bir isim değişikliği olmadığını, aynı zamanda iki ülke arasındaki derin tarihsel rekabetin yeni bir yansıması olduğunu gösteriyor. Ukrayna’nın bu girişiminin Avrupa Birliği sürecinde ne kadar yol alacağı ve Moskova’nın bundan sonraki adımları ise merak konusu.

Ortaçağ Kievan Rus Devleti

Kievan Rus (Киевская Русь) yani Kiev Rusları, Doğu Avrupa'da yer alan tarihi bir Ortaçağ devletidir. En geniş sınırlarında Ukrayna, Rusya'nın batısı, Belarus ve Polonya'nın bir kısmı dahil olmak üzere Baltık Denizi'nden Karadeniz'e kadar olan toprakları kapsıyordu. Başkenti günümüz Ukrayna'sının başkenti olan Kiev idi.

Kiev Rusları (Kievan Rus) temelde Doğu Slav halklarından oluşan bir devletti. Nüfusun büyük çoğunluğu Slav kabilelerinden (Polyanlar, Drevlyanlar, Kriviçler vb.) meydana geliyordu ve konuştukları dil Doğu Slav dillerinin atasıydı.

Bu imparatorluk, günümüzdeki Rusya, Ukrayna ve Belarus uluslarının kültürel ve tarihi kökeni olarak kabul edilir.