HABERRUS - Rusya, Baltık ülkelerinin hava sahasında yaşanan İHA ihlalleri nedeniyle NATO ile tırmanan gerilimin ortasında, üç günlük geniş çaplı nükleer tatbikatlar kapsamında Belarus'taki saha depolama tesislerine nükleer mühimmat sevk ettiğini duyurdu.

Bu gelişme, Moskova ile Batı arasında Ukrayna savaşının beşinci yılında giderek keskinleşen "nükleer diplomasi" oyununda en somut adımlardan biri olarak kayıtlara geçti. Sembolik açıklamaların ötesine geçen bu hamle, caydırıcılık sınırlarının yeniden çizildiği bir dönemeç olarak değerlendiriliyor.

64 Bin Asker ve 7 Bin 800 Parça Teçhizat: Rekor Katılımlı Tatbikat

Rusya Savunma Bakanlığı'nın 19 Mayıs'ta yaptığı açıklamaya göre, tatbikatlara 64 binden fazla askeri personel, 7 bin 800 parça teçhizat katıldı. Bunlar arasında 200'den fazla füze rampası, 140'tan fazla uçak ve İHA, 73 su üstü gemisi ve 13 denizaltı (bunlardan sekizi füze taşıma kapasitesine sahip stratejik denizaltı) yer alıyor.

Tatbikat kapsamında neler yapıldığına dair detaylar şöyle:

• Rus ve Belarus kuvvetleri, İskander-M mobil taktik füze sistemleri için "özel mühimmat" (Rus ordusunun nükleer yükler için kullandığı terim) alımı, bunların fırlatıcılara yüklenmesi ve gizli şekilde konuşlandırılması eğitimlerini tamamladı.
• Tatbikat, stratejik nükleer kuvvetler unsurları arasında yüksek derecede eş güdüm ve uyumluluk seviyesi sergiledi; Belaruslu personelin Rus yapımı nükleer silahları kullanma konusunda ileri düzeyde beceri kazandığı gözlendi.
• Eş zamanlı olarak, Rus kuvvetleri Plesetsk'ten Kamçatka'daki Kura poligonuna Yars kıtalararası balistik füzesi (KABF) ve denizaltından Sineva KABF'si fırlattı. Barents Denizi'ndeki bir fırkateyn ise Tsirkon hipersonik füzesi ile atış yaptı. Tüm bu füzeler nükleer başlık taşıma kapasitesine sahip.

Tatbikat, 21 Mayıs'ta başarıyla tamamlandı. Washington merkezli Savaş Araştırmaları Enstitüsü (ISW), bu manevraların Moskova'nın Belarus üzerindfi kontrolünü daha da derinleştirdiğini ve Minsk'i gelecekteki askeri operasyonlar için bir sıçrama tahtası olarak kullanma kabiliyetini gösterdiğini belirtti.

Kremlin'den Net Mesaj: "NATO'ya Bir Sinyal"

Operasyonun perde arkasındaki siyasi irade ise son derece nettir. Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, tatbikatları doğrudan "NATO'ya bir sinyal" olarak nitelendirdi. Cumhurbaşkanı Vladimir Putin de Belaruslu mevkidaşı Aleksandr Lukaşenko ile birlikte tatbikatı video konferans yoluyla bizzat yönetti.

Putin'in bu vesileyle yaptığı açıklama, mevcut Rus nükleer doktrininin özünü bir kez daha gözler önüne seriyor:

"Daha önce de belirttiğim gibi bir kez daha vurguluyorum: Bu tür silahların, yani nükleer silahların kullanılması, devletlerimizin ulusal güvenliğini sağlamak adına başvurulabilecek en uç ve istisnai tedbirdir."

Lukaşenko ise tatbikatın ardından daha iddialı konuştu: "Bu tür silahlara sahibiz ve ortak devletimizi Brest'ten Vladivostok'a kadar her türlü şekilde savunmaya hazırız. Elimizde bir şey varsa, onu nasıl kullanacağımızı bilmeliyiz."

Baltık'ta Tırmanan Gerilim: İHA Krizleri Doğrudan Angajmana Dönüştü

Bu nükleer manevralar, Baltık bölgesinde bir yıldır süren tehlikeli İHA olaylarının zirve yaptığı bir döneme denk geldi. Uzmanlara göre, 2025 baharında başıboş İHA'lar olarak başlayan olaylar, 2026 Mayıs'ı itibarıyla NATO ile Rusya arasında doğrudan bir angajmana dönüşmüş durumda.

Krizin kilometre taşları şöyle gelişti:

Rusya Dış İstihbarat Servisi (SVR), Ukrayna'nın kuzeybatı Rusya topraklarına yönelik saldırılar için Letonya topraklarını kullandığını iddia etti. Kremlin Sözcüsü Peskov, ordunun "uygun bir yanıt" hazırladığını söyledi. Peskov, sorunun varlığını teyit ederek, ordunun durumu yakından takip ettiğini belirtti.

NATO'nun Müdahalesi: 19 Mayıs'ta Estonya savunma bakanlığı, hava sahasını ihlal eden bir Ukrayna İHA'sının bir NATO savaş uçağı tarafından düşürüldüğünü duyurdu. Bu, işgalin başlangıcından bu yana Baltık'ta türünün ilk örneği bir angajman olarak kayıtlara geçti. NATO'nun Avrupa Müttefik Kuvvetleri Yüksek Komutanı Amerikalı General Alexus Grynkewich, bu düşürmenin, Rusya'nın "Ukrayna'nın İHA'ları ittifak ülkelerinin topraklarından fırlattığı" yönündeki iddialarını çürüttüğünü vurguladı.

Bu sürtüşmeler, Rusya'yı Belarus'taki nükleer şemsiyeyi yeniden ve daha görünür bir şekilde açmaya iterken, NATO'yu da savunma ve caydırıcılık pozisyonunu güçlendirmeye itiyor.

Ancak Rusya'nın nükleer tehditleri, ittifak içinde yeni bir ittifak refleksi de yaratmış görünüyor. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, herhangi bir Rus nükleer saldırısına karşı ittifakın tepkisinin "yıkıcı" olacağı uyarısında bulunarak, caydırıcılığın boyutunu gösterdi.

Ukrayna Alarmda: Kuzey Bölgelerinde Güvenlik Önlemleri Artırıldı

Tatbikatlardan doğrudan etkilenen Ukrayna ise alarm durumuna geçti. Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU), tatbikatlara yanıt olarak kuzey bölgelerinde güvenlik önlemlerini artırdığını açıkladı.

Amaç, Rus ve Belarus güçlerinin sınır bölgelerine sızmasını ve sabotaj ile terör eylemleri gerçekleştirmesini önlemek. Zelenskiy, üst düzey askeri komutanlarla yaptığı toplantıda, Rusya'nın Kiev ve Çernihiv dahil Ukrayna'nın kuzey bölgelerine yönelik olası bir saldırısını ele aldığını söyledi. Zelenskiy daha önce yaptığı açıklamada, Rusya'nın özellikle Belarus topraklarından güney ve kuzey yönlerinde operasyon planlarını değerlendirdiğini belirtmişti. SBU'nun açıklamasına göre, bu tedbirler kapsamında bireylerin ve mülklerin kontrolleri artırılacak ve bunların, düşman ve müttefikinin her türlü saldırgan eylemine karşı etkili bir caydırıcı olacağı vurgulandı.

Rusya'nın bu hamlesi, nükleer silahların fiili olarak devreye sokulmasından ziyade, mevcut savaşın sınırlarını yeniden çizme ve Batı'nın Ukrayna'ya desteğinin maliyetini artırma hesaplarına dayalı bir yüksek riskli pazarlık olarak değerlendiriliyor.