Moskova'da 'Beyaz Liste' Devrede: İnternet Kısıtlı, İş Dünyası Zorda
HABERRUS- Moskova'da 6 Mart'tan bu yana yaşanan mobil internet ve iletişim kesintilerinin ardından, yetkililer 'beyaz listeler' sistemini devreye soktu. Kommersant'ın telekom sektöründeki kaynaklara dayandırdığı habere göre, daha önce kesintili çalışan veya hiç çalışmayan sistem şimdi 'tam kapasite' faaliyete geçti . Ancak bazı bölgelerde baz istasyonlarının kapalı olması nedeniyle erişim hâlâ kısıtlı .
'Beyaz Listeler' Nedir, Nasıl Çalışıyor?
'Beyaz listeler', yetkililer tarafından onaylanmış ve internet kesintileri sırasında erişime açık olan web sitelerinin yer aldığı bir sistem. Meduza'nın haberine göre, listede mobil operatörlerin siteleri, federal medya kuruluşları, Merkez Bankası, devlet kurumları, popüler pazaryerleri (marketplace), 'VKontakte' ve 'Odnoklassniki' gibi sosyal ağlar ile 'Max' isimli mesajlaşma uygulaması bulunuyor . Ancak Rusya'da en yaygın kullanılan mesajlaşma uygulamaları Telegram ve WhatsApp'ın 'beyaz liste'ye dahil edilmediği görülüyor .
Kommersant muhabiri, Moskova metrosunda mobil internetin artık 'beyaz liste'ye göre çalıştığını bizzat doğruladı . Sistemin bazı bölgelerde tam olarak işlememesinin nedeni ise baz istasyonlarının hâlâ kapalı olması .
Kesintilerin Nedeni: 'Güvenlik Önlemleri'
Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, yaşanan iletişim kesintilerinin "güvenliği sağlama zorunluluğu" nedeniyle uygulandığını ve mevcut mevzuata tam uygun olduğunu açıkladı . Peskov, bu kısıtlamaların iş dünyası için yarattığı sorunların analiz edileceğini ve 'beyaz listelerin' genişletilmesi konusunun değerlendirileceğini belirtti .
Operatörler ise yaşanan sorunların kendi kontrolleri dışındaki "dış kısıtlamalardan" kaynaklandığını ifade etti . Daha önce Kommersant'a konuşan kaynaklar, operatörlere Moskova'nın belirli bölgelerinde mobil interneti kısıtlama talimatı verildiğini bildirmişti .
İş Dünyası Milyarlarca Ruble Kaybetti
Beş gün süren kesintilerin Moskova iş dünyasına maliyeti ağır oldu. Uzmanlar, sadece beş günlük kaybın 3 milyar ila 5 milyar ruble arasında olduğunu tahmin ediyor . En çok etkilenen sektörler ise kurye hizmetleri, taksi şirketleri, araç paylaşım platformları (carsharing) ve perakende işletmeleri .
'Çibbıs' servisinin pazarlama direktörü Aleksandr Yakimets, kesintilerin özellikle self-servis siparişlerde düşüşe yol açtığını belirtti. Müşteriler normalde yüzde 5-6 oranında self-servis sipariş verirken, bu oranın yüzde 2'ye gerilediğini söyledi . Flowwow kuryelik hizmeti yöneticisi Yuri Semiçastnov ise kuryelerin rota bulmakta zorlandığını ve müşteriye ulaşmalarının daha uzun sürdüğünü ifade etti .
Ozon ve Wildberries gibi büyük pazaryerleri ise operasyonlarının etkilenmediğini açıkladı. Ozon, şubelerinin çoğunun kablolu internet kullandığını, Wildberries ise mobil uygulama üzerinden yapılan siparişlerde düşüş gözlemlemediğini bildirdi .
Operatörlerden Kablolu İnternete Talep Patlaması
Kesintiler, kablolu internet bağlantılarına olan talebi artırdı. Rostelekom, son günlerde şirketlerden gelen kablolu internet bağlantı taleplerinde patlama yaşandığını duyurdu . Uzmanlar, bu durumun mobil operatörlerin gelirlerinin bir kısmının sabit hat operatörlerine kaymasına yol açacağını belirtiyor .
Gizlilik Endişeleri ve 'Güvenli Mod' Çözümü
Meduza gibi bağımsız medya kuruluşları, kullanıcıların gizliliğini korumak için alternatif çözümler sunuyor. Meduza, mobil uygulamasında "güvenli mod" adını verdiği bir özellik geliştirdi. Bu mod, uygulamanın tüm kurumsal kimliğini ortadan kaldırarak, kullanıcının ne okuduğunun anlaşılmasını engelliyor. Bu sayede risklerin ve kaygının azaltılması hedefleniyor .
Devlet Duması'nda da İnternet Kesildi
Moskova'daki kesintilerin bir benzeri Devlet Duması'nda da yaşandı. Parlamenterler, milletvekili Mikhail Delyagin'in Telegram kanalından duyurduğuna göre, Duma binasında ne mobil iletişim (Beeline, Megafon, MTS) ne de Wi-Fi çalışıyor. Yetkili, meclis üyelerinin 'Max' mesajlaşma uygulamasına dahi erişemediğini belirtti .
Yeni Yasal Düzenleme: FSB'ye Geniş Yetki
Bu gelişmeler, Ocak 2026'da Devlet Duması'nda ilk okumada kabul edilen yeni bir yasa tasarısıyla da yakından ilişkili. Tasarı, Federal Güvenlik Servisi'ne (FSB) sadece mobil değil, sabit internet ve telefon bağlantılarını da kesme yetkisi veriyor. Yasa ayrıca operatörleri bu tür kesintilerden doğacak maddi sorumluluktan muaf tutuyor .