Rusya'da İnternet Çöktü; Yandex Saldırılarının Piyasalara Etkisi Ne?

MOSKOVA - Yandex’e ait üç veri merkezi, 7-11 Ekim tarihleri arasında insansız hava aracı (İHA) saldırılarına maruz kaldı. Saldırılar sonucu tesislerden ikisi tamamen, biri kısmen devre dışı kaldı. Bu durum, Yandex’in kendi hizmetlerinde ve sunucularını kiralayan onlarca şirkette geniş çaplı kesintilere yol açtı.

Saldırıların kronolojisi

• 7-8 Ekim: Ryazan bölgesindeki Sasovo’da bulunan veri merkezi İHA saldırısıyla tamamen devre dışı kaldı. Yaklaşık 12 MW gücündeki tesiste Yandex’in iki süper bilgisayarı da bulunuyordu.
• 9 Ekim: Kaluga’daki veri merkezi kısmen devre dışı kaldı. 3.800’den fazla sunucu kabini ve 63 MW güce sahip olan tesis, saldırıdan önemli ölçüde etkilendi.
• 10-11 Ekim gecesi: Vladimir bölgesindeki üçüncü veri merkezi İHA saldırısına uğradı. Yaklaşık 40 MW gücündeki bu tesiste de Yandex’in en güçlü süper bilgisayarlarından biri olan “Galushkin” yer alıyordu. Tesisin çalışması tamamen durduruldu.

Hizmetlerde büyük kesintiler

Saldırıların ardından Yandex’in yaklaşık on ana hizmetinde (Yandex Go, Posta vb.) ve sunucularını kiralayan ondan fazla şirkette (Cian, Twinby, bazı inşaat firmaları) kesintiler yaşandı. “ER-Telecom Holding”e bağlı “Dom.ru” sağlayıcısı da istikrarsız çalıştığını ve düzeltmenin 1-3 gün sürebileceğini bildirdi. Yandex, saat 17:00 itibarıyla hizmetlerin kademeli olarak restore edildiğini açıkladı.

Yandex’in önlemleri

Yandex Cloud Alerts, müşterilere bulut platformunun acil durum modunda çalıştığını, mevcut kaynak yapılandırmasının istikrarsız olduğunu ve alternatif felaket kurtarma planlarını devreye sokmaları gerektiğini bildirdi. Şirket ayrıca kullanıcı sözleşmesine, İHA ve füze saldırıları dahil mücbir sebepler için sorumluluk muafiyeti ekledi. Yandex Cloud, Selectel, K2Cloud ve VK Cloud ile müşteri verilerinin hızlı yerleştirilmesi konusunda anlaşma sağladı. Bir sektör kaynağına göre Yandex, diğer şirketler için kapasite rezervasyonunu geçici olarak durdurdu.

Uzmanlar: Ekipman tedariki zor, fiyatlar artacak

Uzmanlar, saldırıların Yandex için ciddi maliyetler doğuracağını belirtiyor. Değiştirilecek ekipmanların tedarik süresinin altı aya kadar çıkabileceği, küresel çip ve yapay zeka hızlandırıcı kıtlığı nedeniyle fiyatların yükseleceği ifade ediliyor. Bazı veri merkezi operatörleri, İHA saldırılarına karşı fiziksel koruma sistemleri satın almaya başladı. Bu ek güvenlik harcamalarının bulut hizmetleri fiyatlarına yansıması bekleniyor. Yandex’in bulut gelirinin grup cirosunun yüzde 2-4’üne (yaklaşık 30 milyar ruble) denk geldiği belirtiliyor.

Piyasa etkisi

Rusya veri merkezi pazarının toplam gücü 2026 başında yaklaşık 1,8 GW seviyesindeydi. Saldırılar, Yandex’in kapasitesinin önemli bir bölümünü geçici olarak devre dışı bıraktı. Sektör temsilcileri, önümüzdeki çeyrekte ekipman talebinin artması ve fiyatların yükselmesi riskine dikkat çekiyor. Yandex’in kaybedilen kapasiteyi ne zaman telafi edebileceği ise belirsizliğini koruyor.