Rusya'da Çocuk Sahibi Olmak İstemeyen Kadınlar Psikologa Yönlendirilecek
HABERRUS - Rusya Sağlık Bakanlığı'nın Şubat 2026'da onayladığı yeni metodolojik tavsiyeler, üreme sağlığı taraması sırasında çocuk sahibi olmak istemediğini belirten kadınların psikologa yönlendirilmesini öngörüyor. Uygulama, 18-49 yaş arası kadınları kapsıyor ve zorunlu değil, yalnızca bir tavsiye niteliği taşıyor.
Uygulamanın kapsamı ve gerekçesi
Rusya'da üreme sağlığı değerlendirmesi kapsamında yapılan taramalarda kadınlara "Kaç çocuk sahibi olmak istersiniz?" sorusu yöneltiliyor. Ankette "0" yanıtını veren kadınların, "çocuk sahibi olmaya yönelik olumlu tutum geliştirmeleri" amacıyla bir tıbbi psikologla görüşmeye yönlendirilmesi öneriliyor. Bakanlık yetkilileri, bu adımın kürtajı önlemeye ve anneliğe yönelik olumlu bir bakış açısı oluşturmaya yönelik olduğunu belirtiyor. Uygulamanın erkekler için eşdeğer bir yönlendirme içermemesi dikkat çekiyor.
Tepkiler ve tartışmalar
Yeni tavsiyeler, Rusya'da farklı kesimlerden eleştiri aldı. Rusya İnsan Hakları Konseyi üyesi Olga Demiçeva, uygulamayı "üremeye zorlama" olarak nitelendirerek, bunun gençleri üreme sağlığı taramalarından uzaklaştırabileceğini ve anketlerde "uygun" yanıtlar verilmesine yol açabileceğini savundu. Devlet Duması Sağlık Komitesi Başkanı Sergey Leonov ise yönlendirmenin zorunlu olmadığını, kadınların psikologa gidip gitmeme kararını kendilerinin vereceğini vurguladı.
Demografik kriz bağlamı
Uygulama, Rusya'nın karşı karşıya olduğu demografik krizle doğrudan bağlantılı. Ülkenin doğum oranı, kadın başına 1,4 çocukla 200 yılın en düşük seviyesinde seyrediyor ve bu oran, nüfusun sabit kalması için gerekli görülen 2,1'in oldukça altında. Kremlin, nüfus azalmasını ulusal bir güvenlik meselesi olarak tanımlıyor ve 2024'te ülkenin "yok olma" riskiyle karşı karşıya olduğu uyarısında bulunmuştu. Son yıllarda kürtaj kuralları sıkılaştırıldı, "çocuksuzluk propagandası" yasaklandı ve geniş aileler çeşitli mali ve sosyal teşviklerle destekleniyor.
Yasal dayanak
Söz konusu tavsiyeler, Sağlık Bakanlığı'nın 4 Mart 2026 tarihli ve 15-4/İ/2-3703 sayılı yazısıyla yayımlandı. 27 Şubat 2026'da onaylanan metodolojik öneriler, 2026-2028 yılları için devlet garantili ücretsiz sağlık hizmetleri programı çerçevesinde hazırlandı.