Rusya'da Dost Olmayan Ülke Vatandaşlarının Banka Mevduatlarına Bloke
MOSKOVA - Rusya'da dost olmayan ülkelerin vatandaşlarına ait banka mevduatları, Haziran ayında yapılan yasal düzenleme sonrasında bloke edilmeye başlandı. T-Bank, Sberbank ve VTB gibi büyük bankalar, AB ülkeleri, ABD, İsviçre, Norveç ve Ukrayna vatandaşlarının hesaplarına erişimi kısıtladı.
Yasal Dayanak ve Kapsam
Blokajların dayanağı, Devlet Başkanı Vladimir Putin'in 95 numaralı kararnamesinde yapılan Haziran ayı değişiklikleri. Daha önce sadece krediler ve menkul kıymetleri düzenleyen bu kararname, artık dost olmayan ülkelerin vatandaşlarının mevduatlarını da kapsıyor. Kısıtlamalar, Rusya'da yüksek nitelikli uzman olarak çalışan veya Rus kökenli olan kişileri bile etkiliyor. Oturma iznine sahip olmak da her zaman sorunu çözmüyor.
Bankaların Uygulaması ve Kullanıcı Mağduriyetleri
Bankalar, bu karşı yaptırım önlemlerine dayanarak işlem yapıyor. T-Bank, Sberbank ve VTB müşterileri, hesaplarına erişimde sorun yaşadıklarını bildiriyor. Bankalar, mevzuata aykırı davranmamak adına tüm işlemleri temkinli bir şekilde bloke ediyor.
Uzman Görüşü: Düzenleyici Esneklik Gerekiyor
Forward Legal avukatlık bürosunun ortağı Grigori Nistratov'a göre sorun, hesapların tamamen dondurulması değil, bankaların müşterilerin yasal limitleri aşıp aşmadığını tespit edememesi. Mevcut düzenlemeye göre, tüm hesaplardan aylık çekim limiti 10 milyon ruble. Bu limiti aşan tutarlar C tipi özel hesaplara aktarılıyor ve bu hesaplardan sadece belirli harcamalar (örneğin devlet tahvili alımı veya vergi ödemesi) yapılabiliyor.
Nistratov, Rusya Merkez Bankası'nın, küçük miktarlardaki çekimler için bankalara esneklik tanıyacak düzenleyici adımlar atması gerektiğini, böylece günlük yaşamda mağduriyetlerin önlenebileceğini belirtiyor.
Gelecek Perspektifi: Karşılıklı Çözüm Umudu
Özel yatırımcı ve "Finsovetnik" projesinin yazarı Aleksandr İvanov, bu blokajların Rusya'nın, dost olmayan ülkelerin Rus varlıklarına uyguladığı dondurma işlemlerine karşılık olarak aldığı bir önlem olduğunu hatırlatıyor. Daha önce sınırlı miktarlarda karşılıklı menkul kıymet takası yapılmış olsa da, tam bir çözüm için Batılı ülkelerin Rus varlıklarını çözmeye hazır olması gerekiyor. Ancak bunun yakın vadede gerçekleşmesi beklenmiyor.
Rusya Merkez Bankası, Ocak ayında yaptığı açıklamada, yaptırım riskinden arındırılmış varlıkların değerini 12 trilyon ruble olarak tahmin etmişti. Yaklaşık bir yıl önce ise Merkez Bankası Başkanı, 2024 yılında Rus yatırımcıların yaklaşık 570 milyar ruble değerindeki varlığının çözüldüğünü belirtmişti.