HABERRUS - Rusya'da kayıtlı Çinli şirket sayısı 2025 yılında yüzde 35 artarak 4 bine ulaştı. "Vedomosti" gazetesinin "T-Business" araştırmasına dayandırdığı habere göre, Çinli girişimciler özellikle e-ticaret sektöründe yoğunlaşıyor.

Yeni kayıtlı şirketlerin yarısından fazlası online ticaret alanında faaliyet gösterirken, ikinci sırayı toptan ticaret aldı.

Her Beş Online İşletmeden Biri Çinlilerden

CNews'in haberine göre, 2025 yılında Rusya'da her beş online işletmeden biri Çinli girişimciler tarafından açıldı. Bu, genel müdür veya kurucu olarak Çin vatandaşlarının yer aldığı şirketleri kapsıyor . Araştırma verilerine göre:

• Online ticaret yapan Çinli şirket sayısı 2025'te 2,4 kat arttı
• 2024'ten bu yana Çinli şirket kayıtlarındaki artış oranı yüzde 86'ya ulaştı
• Perakende offline ticarette Çinli girişimcilerin kayıt artış hızı yüzde 14'ten yüzde 38'e yükseldi

Hangi Sektörler Öne Çıkıyor?

Çinli şirketlerin faaliyet gösterdiği sektörlerin dağılımı şöyle : - Elektronik ticaret (E-ticaret): Yüzde 50,88 (tüm kayıtların yarısından fazlası) - Toptan ticaret: Yüzde 19,03 - Perakende ticaret: Yüzde 9,24 - Üretim: Yüzde 3,42 - Otomotiv ticareti ve tamiri: Yüzde 2,96

Perakende offline ticaretteki büyüme, özellikle gıda, içecek, tütün ürünleri, elektronik, mobilya ve aydınlatma ürünleri satışı yapan Çinli şirketlerin sayısındaki artıştan kaynaklanıyor .

Nerede Yoğunlaşıyorlar?

Çinli şirketlerin yarısı Moskova ve Moskova bölgesinde faaliyet gösteriyor. Diğer yoğunlaşma bölgeleri : - Amur bölgesi - Primorski, Habarovsk, Zabaykalsky bölgeleri - Sankt-Peterburg

Çinli şirketlerin yerel ekonomide en belirgin olduğu bölgeler ise Yahudi Özerk Bölgesi, Zabaykalsky, Amur bölgesi ve Kalmukya olarak sıralanıyor .

Artışın Arkasındaki Neden: 'Dürüst İşaret' ve Sıkılaşan Kurallar

Uluslararası lojistik şirketi Holding Finance Broker Genel Müdürü Tatyana Kulyabina'ya göre, Çinli şirketlerin Rusya pazarında kayıt yaptırma eğilimi, kolluk kuvvetlerinin ticaret ve dış ekonomik faaliyet kurallarını sıkılaştırmasıyla ilgili.

"Bu aynı zamanda 'Dürüst İşaret' (Çestnıy Znak) sistemiyle de bağlantılı. Rusya'ya mal getiren ithalatçı veya ihracatçılar, artık bu malları işaretleme yapmadan satamıyor. Çinli şirketler Rusya pazarında çok temsil edildiği için, kendi adlarına şirket açmak ve 'Dürüst İşaret' sisteminde mallarının işaretlemesini almak zorunda kalıyorlar. Bu düzenleme, piyasanın değişmesi ve ticaret kurallarının sıkılaşmasıyla ilgili." [user_input]

'Her Üç Yeni Şirkete Karşılık Bir Satın Alma'

Araştırma verilerine göre, Çinliler tarafından kaydedilen her üç yeni şirkete karşılık, bir şirket satın alma yoluyla ediniliyor [user_input]. Bu, Çinli girişimcilerin Rusya pazarına giriş stratejilerinde hem sıfırdan şirket kurmayı hem de mevcut işletmeleri devralmayı tercih ettiğini gösteriyor.

Rus Satıcılar Azalırken Çinliler Artıyor

Mpstats verilerine göre, Şubat-Aralık 2025 döneminde Rusya'daki pazaryerlerinde (marketplace) aktif satıcı sayısı yüzde 6,9 oranında azaldı. Bu tür bir iş kurmak isteyenlerin sayısı yıllık bazda daha da fazla düşerek yüzde 17,8 geriledi :

• 2024'te 182,3 bin yeni satıcı kaydedilmişti
• 2025'te bu sayı 149,79 bine düştü
• En yüksek rakam 2023'te 195,18 bin ile görülmüştü

Rus satıcıların pazaryerlerinden çekilmesinin nedeni olarak artan maliyetler gösteriliyor. Pazaryerlerinin komisyon oranları gelirin yüzde 25-40'ına ulaşırken, ek maliyetlerle birlikte bu oran yüzde 50-70 seviyesine çıkıyor .

Yabancı Satıcılar İçin Daha Düşük Komisyon Tartışması

Rus satıcılar, pazaryerlerinin yabancı satıcılara daha düşük komisyon uyguladığından şikayetçi. Şubat 2026'da Uluslararası Pazaryerleri ve Girişimciler Gelişim Derneği (MARMP) Genel Müdürü Aleksey Molodıh, yabancı satıcıların gri şemalar kullandığını ve bu nedenle Rus satıcılarla aralarındaki kâr farkının yüzde 20-30 olduğunu iddia etmişti .

Ancak Dijital Platformlar Derneği Başkanı Oraz Durdıyev, Rus pazaryerlerinin yabancı satıcılara ayrıcalık tanıdığı görüşünü "yanlış" olarak nitelendirirken, pazaryerleri de yabancıların ek maliyetlerle karşılaştığını ve uzun teslimat süreleri nedeniyle düşük taleple mücadele ettiğini belirtiyor .

Komisyonlar Eşitleniyor

Bu tartışmalar devam ederken, Rusya hükümeti pazaryerlerindeki komisyon oranlarını eşitlemek için harekete geçti. Sanayi ve Ticaret Bakanı Anton Alihanov, ocak ayında yaptığı açıklamada, pazaryerlerinin ithal ve Rus satıcılar için uyguladığı komisyonlardaki farkın yüzde 20'ye ulaştığını belirterek, bunun "kabul edilemez" olduğunu söylemişti . Ekonomi Bakanlığı da şubat ayında, yabancı satıcılar için komisyonların Rus satıcılardan düşük olmaması gerektiğini içeren yeni düzenleme paketini duyurdu .

Toplam Çinli Şirket Sayısı 13 Bin

Rusya'daki Çinli şirketlerin toplam sayısına ilişkin farklı veriler bulunuyor. T-Business araştırması yalnızca 2025 yılındaki yeni kayıtları (4 bin) baz alırken, Şanghay İşbirliği Örgütü Çin İşadamları Birliği Başkanı Çjou Liçün, kasım ayında düzenlenen China Business Forum'da toplam kayıtlı Çinli şirket sayısının 13 bine ulaştığını açıklamıştı .

Çinli İşletmelerin Stratejisi Değişiyor

Rusya-Çin İşadamları Birliği Başkanı Çjou Liçün'e göre, Çinli işletmeler Rusya pazarında uzun vadeli ve istikrarlı çalışma niyetinde . Özellikle dijital çözümler, inovasyon teknolojileri ve yüksek teknolojili ürünler önümüzdeki dönemin işbirliği alanları arasında gösteriliyor .