Putin: Rusya, ABD ve Ukrayna Görüşmeleri Kasım'da Yeniden Başlayabilir
HABERRUS - Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, St. Petersburg’da ABD Başkanı Donald Trump’ın özel temsilcisi Steve Witkoff ile yaptığı görüşmede, Rusya’nın Kasım ayının ilk on gününde ABD ve Ukrayna ile üçlü görüşmelere yeniden başlamaya ilke olarak hazır olduğunu söyledi. Kremlin Dış Politika Danışmanı Yuri Uşakov’a göre görüşme üç saatten fazla sürdü.
Witkoff, Oslo’daki pozisyonları Moskova’ya taşıdı
Görüşme öncesinde Witkoff, Oslo’da Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile bazı Avrupa ülkeleri, NATO ve Avrupa Komisyonu temsilcileriyle bir araya gelmişti. Uşakov’a göre Witkoff, bu görüşmelerin özünü Putin’e aktardı ve Avrupa ile Kiev’in yaklaşımlarında bazı “yeni nüanslar” olduğunu belirtti. Ancak Uşakov, “Ukrayna krizinin çözümüne dair metinde çok da fazla yararlı içerik yoktu” değerlendirmesini yaptı.
Ana konu: Savaş sonrası güvenlik sistemi
Görüşmelerin ana başlığı, çatışma sona erdikten sonra Rusya ve Ukrayna için bir güvenlik sistemi kurulmasıydı. Uşakov’a göre Witkoff, Rusya’nın üçlü görüşmelere hazır olmasının Trump tarafından “büyük memnuniyetle” karşılanacağını iletti. Putin ayrıca Moskova’nın Washington ile ekonomik işbirliğini yeniden kurmaya ilgi duyduğunu belirtti; dizelin yanı sıra ABD’ye gübre sevkiyatının artırılabileceğini söyledi.
Hubbard’ın serbest bırakılması
Witkoff, Putin’e 74 yaşındaki ABD vatandaşı Stephen Hubbard’ın cezaevinden serbest bırakılması için teşekkür etti. Hubbard, Ukrayna Silahlı Kuvvetleri saflarında savaştığı gerekçesiyle yaklaşık yedi yıl hapis cezasına çarptırılmış, 2022’de Harkov yönünde gözaltına alınmıştı.
Zelenskiy: ABD, NATO’nun 5. maddesine benzer garanti verecek
Oslo görüşmelerinin ardından Zelenskiy, ABD’nin Kiev’e NATO’nun 5. maddesine benzer güvenlik garantileri sağlayacağını söylemişti. Ancak bu açıklamanın ayrıntıları ve kapsamı henüz netleşmiş değil.
Uzman: Witkoff “posta güvercini” gibi çalıştı
Business FM’e konuşan siyaset bilimci Georgi Bovt, Witkoff’un bu süreçte “barış güvercini” değil, adeta “posta güvercini” gibi çalıştığını söyledi. Bovt’a göre Witkoff, Oslo’da görüşülen yeni nüansları Moskova’ya taşıdı; ancak toprak meselesi hâlâ belirsizliğini koruyor.
Bovt, Lavrov’un “siyasi taviz vermeyeceğiz” ve Peskov’un “kısmi ateşkes değil, kalıcı barış istiyoruz” açıklamalarını hatırlatarak, Oslo’da ise tam tersine kısmi ateşkes olasılığının tartışıldığını belirtti. Bovt’a göre Zelenskiy’nin “Rusya’nın Ukrayna topraklarının dörtte birini kontrol ettiği bir anlaşmayı kabul edebilirim” sözü de belirsiz: “Dörtte bir, Donbas dahil mi, hariç mi, belli değil.”
“Donbas’tan çekilme olasılığı düşük”
Bovt, Zelenskiy’nin Ukrayna kuvvetlerini Donbas’tan çekmeye razı olma olasılığını düşük gördüğünü söyledi. Ona göre bu ancak ABD’nin güvenlik garantileri, ekonomik ayrıcalıklar ve Kiev üzerindeki güçlü baskısı karşılığında mümkün olabilir. Bovt, “Asıl soru Rusya’nın neye hazır olduğu” dedi.
Ekonomik işbirliği önündeki engeller
Bovt’a göre Putin, Ukrayna meselesini ABD ile ikili ekonomik ilişkilerden ayrı tutmaya çalışıyor; ancak bu yıllardır somut sonuç vermiyor. Dizel anlaşması dışında kayda değer bir adım atılmadı. Bovt, “Savaş sürerken ve bu kadar çok yaptırım varken ticaretin nasıl geliştirileceğini gerçekçi bulmuyorum” dedi.
Finlandiya ve Norveç’in rolü
Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Norveç ve Finlandiya’nın Ukrayna sürecine “yeni katılan” aktörler olduğunu ve Moskova’nın katkılarının ne kadar yapıcı olacağını değerlendireceğini söylemişti. Bovt, Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb’ı pragmatik bir isim olarak gördüğünü belirtti; ancak “Avrupa’nın pozisyonu cephe hattında çatışmayı dondurmaksa, bunu kim getirirse getirsin Moskova’ya uygun olmaz” dedi.
Witkoff Petersburg’dan ayrıldı
Witkoff, Putin ile görüşmesinin ardından St. Petersburg’dan ayrıldı. Oslo’ya dönerek görüşmelerin sonuçlarını Norveç Başbakanı Jonas Gahr Støre’ye aktarması bekleniyor. Öte yandan Politico’ya göre AB, Ukrayna’ya yönelik 70 milyar euroluk finansman açığını kapatmak için Kanada ve İngiltere’den ek kaynak talep etmeyi planlıyor.
Foto: Haber görseli yapay zeka tarafından üretilmiştir.