Rus Uzman: "Cenevre'de Müzakere Maratonu Yıllarca Sürebilir"
HABERRUS - Rusya, Ukrayna ve ABD arasında Ukrayna krizinin çözümüne yönelik üçlü müzakerelerin ilk günü, yaklaşık altı saat süren yoğun ve gergin temaslarla tamamlandı. InterContinental Oteli'nde gerçekleşen görüşmeler, hem ikili hem de üçlü formatlarda yapıldı.
Müzakere grubuna yakın bir kaynak, görüşmelerin "son derece gergin" geçtiğini belirtti. Taraflar, Rusya-ABD, Rusya-Ukrayna ve Rusya-ABD-Ukrayna başlıkları altında bir araya geldi. Toplantıların büyük bölümü basına kapalı gerçekleşirken, yalnızca İsviçre Dışişleri Bakanı Ignazio Cassis'in katıldığı bölüm kamuoyuna açık oldu.
Siyaset bilimci Georgy Bovt, Business FM'e yaptığı değerlendirmede, Cenevre'de başlayan üçlü müzakerelerin yapısına ve geleceğine ilişkin çarpıcı analizlerde bulundu.
Bovt, mevcut formatta yürütülen görüşmelerin aylarca, hatta yıllarca sonuç almadan devam edebileceği uyarısında yaptı.
Askeri Teknik Hazırlık Siyasi Anlaşma Olmadan İşe Yaramaz
Bovt, önceki iki müzakere turunun ağırlıklı olarak askeri-teknik konulara odaklandığını hatırlatarak, bu yaklaşımın mantığını açıkladı. Uzmana göre, ateşkes anlaşması durumunda devreye girecek prosedürleri, rejimleri ve diğer teknik detayları önceden hazırlamak anlamlı olabilir. Ancak Bovt, bu teknik hazırlıkların büyük siyasi anlaşmalar olmadan işe yaramayacağını vurguladı.
"Askeri-teknik kısımda ilerledikleri doğru, ancak bu büyük siyasi anlaşmalar olmadan çalışmaz. O siyasi anlaşmalar ise henüz yok" dedi.
Ukrayna Heyetindeki Bölünme İddiası: Dezenformasyon Olabilir
The Economist'in Ukrayna heyetinde hızlı anlaşmadan yana olanlar ve temkinli yaklaşanlar şeklinde bir bölünme olduğu iddiasını değerlendiren Bovt, bu haberin Kiev'in bilinçli bir dezenformasyonu olabileceğini belirtti.
Bovt, Ukrayna'nın bilgi savaşındaki yüksek becerisine dikkat çekerek, "Bu, Rus müzakerecilerin saflarında karışıklık yaratmak için yapılmış bilinçli bir provokasyon olabilir" yorumunu yaptı.
Zelenskiy Faktörü: Asıl Belirleyici Liderin Tutumu
Bovt'a göre, Ukrayna heyetindeki olası görüş ayrılıklarından bağımsız olarak asıl belirleyici olan Zelenskiy'nin kişisel tutumu. Uzman, Ukrayna liderini "son derece inatçı" olarak nitelendirdi.
"Zelenskiy daha 'Kvartal 95'teyken bile müzakerelerde çok inatçıydı ve o günden beri tavırları hiç değişmedi" diyen Bovt, Ukrayna liderinin herhangi bir toprak tavizine yanaşmadığını vurguladı. Bovt, "Toprak tavizi olmadan diğer konularda taviz vermesi de olası değil" ifadelerini kullandı.
ABD Heyetindeki 'Emsalsiz' Durum
Bovt'un dikkat çektiği bir diğer nokta, ABD heyetinin yapısı oldu. Witkoff ve Kushner'ın aynı anda hem Ukrayna hem de İran müzakerelerini yürütmesini "emsalsiz" olarak nitelendiren uzman, bunun ciddi bir risk oluşturduğunu söyledi.
"Aynı otelde bir odada İranlılarla görüşüyorlar, sonra koşup Ruslar ve Ukraynalılarla görüşüyorlar. Bu, tarihte eşi benzeri görülmemiş bir durum" diyen Bovt, iki vazgeçilmez insanın aynı anda iki ciddi askeri ve siyasi çatışmayı çözmeye çalışmasını "gecikmeli bomba" olarak nitelendirdi.
Bovt, Witkoff ve Kushner'ın golf oynamaya gittiğinde sahneye Rubio ve Lavrov'un çıkacağını ve o zaman emlakçı mantığıyla değil, hukuken bağlayıcı belgeler hazırlamak gerekeceğini belirterek, "O zaman hiçbir şeyin hazır olmadığı ve gayriresmi anlaşmalardan hukuken bağlayıcı bir anlaşma çıkmayacağı ortaya çıkacak" uyarısında bulundu.
Avrupa'nın Rolü: "Savaşın Devamından Yanalar"
Cenevre'de bulunan Avrupalı temsilcilerin rolüne de değinen Bovt, Avrupa'nın temel çıkarının Ukrayna'nın direnişini sürdürmesi olduğunu söyledi. "Ukrayna direnebildiği sürece dirensin, çünkü ne kadar uzun direnirlerse Rusya'yı ekonomik ve askeri olarak o kadar çok yıpratırlar" diyen Bovt, Avrupalıların Ukrayna ve ABD heyetlerini bu yönde etkilemeye çalışacağını öngördü.
Bovt, muhalif sesler olsa da Avrupa'nın kilit pozisyonunun askeri eylemlerin devamından yana olduğunu vurguladı.