Ukrayna’da Zelensky’nin Pozisyonu Sarsılıyor mu?

HABERRUS - Ukrayna’da son günlerde yaşanan siyasi gelişmeler, Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy’nin iktidarını mercek altına aldı. Eski Savunma Bakanı’nın “sistemik bir yönetim krizi” yaşandığı gerekçesiyle seçim çağrısında bulunması ve Ulusal Yolsuzlukla Mücadele Bürosu’nun (NABU) Zelenskiy’nin ofisindeki üst düzey bir yetkiliyi hedef alan operasyonu, ülkede siyasi fay hatlarını açığa çıkardı.

Peki bu gelişmeler Zelenskiy’nin geleceği için ne anlama geliyor?

Eski Savunma Bakanı Fedorov’dan Sert Çıkış: “Sistemik Kriz” ve Seçim Çağrısı

Görevden alınan Savunma Bakanı Mihail Fedorov, 19 Ağustos’ta yaptığı açıklamada Ukrayna’da “sistemik bir yönetim krizi” yaşandığını belirterek, savaş koşullarına rağmen ülkede seçim yapılması gerektiğini savundu. Fedorov, mevcut yönetimi yolsuzluk ve yavaş karar alma süreçleri nedeniyle eleştirirken, Batı basını bu hamleyi “Zelenskiy’ye doğrudan bir meydan okuma” olarak yorumladı.

Zelenskiy’nin seçimleri erteleme stratejisi, anayasal olarak sıkıyönetim altında seçimlerin ertelenebilmesine dayanıyor. Ancak bu durum, muhalif seslerin meşruiyet tartışmalarını alevlendiriyor. Fedorov’un çağrısı, Batı’da da yankı bulurken, Le Monde gazetesi bunu “Zelenskiy’ye açık bir meydan okuma” olarak nitelendirdi.

NABU’nun “Forrest Gump” Operasyonu: Sense Bank ve Ofiste Yolsuzluk İddiaları

Fedorov’un seçim çağrısıyla eş zamanlı olarak NABU ve Özel Yolsuzlukla Mücadele Savcılığı (SAP), 19 Ağustos’ta “Forrest Gump” adlı geniş çaplı bir operasyon başlattı. Operasyonun merkezinde, “Midas” davasının kilit figürlerinden eski Enerji Bakanı German Galuşçenko için 150 milyon Grivna (yaklaşık 3.35 milyon dolar) kefalet parasının aklanması iddiası yer alıyor.

NABU, bu paranın devlete ait Sense Bank üzerinden aklanmaya çalışıldığını ve bu süreçte Zelenskiy’nin ofisinden üst düzey yetkililerin de rol aldığını öne sürüyor. Operasyon kapsamında, Zelenskiy’nin ofisinde uluslararası hukuk konularından sorumlu Başkan Yardımcısı İrina Mudraya’nın evi ve işyerinde aramalar yapıldı. NABU’nun yayınladığı telefon konuşmalarında Mudraya’nın banka üzerinde kontrol kurma planlarından bahsettiği iddia ediliyor. Bu gelişmenin ardından Zelenskiy, Mudraya’yı görevinden aldı.

Siyasi Sarsıntı ve Zelenskiy’nin Geleceği

Bu iki gelişme, Zelenskiy’nin liderliği üzerinde önemli bir baskı oluşturuyor:

• Meşruiyet Krizi: Seçimlerin ertelenmesi, savaşın uzamasıyla birlikte hem içeride hem de Batı’da daha fazla sorgulanır hale geliyor. Fedorov’un “sistemik kriz” vurgusu, bu meşruiyet tartışmasını körüklüyor.
• Yolsuzluk ve İç Çevre: “Forrest Gump” operasyonu, Zelenskiy’nin yakın çevresinin yolsuzluk iddialarının odağında olduğunu gösteriyor. Bu durum, başkanın “temiz” imajını zedeliyor ve reform sürecine olan güveni sarsıyor.
• Siyasal Destek: Fedorov’un görevden alınmasına ve Mudraya’nın yolsuzluk iddialarına rağmen, Zelenskiy’nin partisinin parlamentoda çoğunluğu elinde tutması ve yeni Savunma Bakanı atamasını meclisten geçirmesi, acil bir siyasi çöküş yaşanmayacağını gösteriyor. Ancak muhalefetin büyümesi ve toplumsal tepkiler, mevcut dengeleri değiştirebilir.

Uzman Görüşü: “Seçim Zelenskiy için Siyasi Ölüm”

MGIMO uzmanı Nikolay Silayev’e göre, seçimler Zelenskiy için “siyasi ölüm” anlamına geliyor ve mevcut koşullarda seçim yapılması, başkanı zor durumda bırakacaktır. Silayev, Zelenskiy’nin seçimleri ertelemek için elinden geleni yapacağını, ancak siyasi yapının derin bir krizde olduğunu belirtiyor. NABU operasyonunun bu krizin bir yansıması olduğunu ve Zelenskiy’nin ofisindeki isimlerin doğrudan yolsuzluk iddialarıyla karşı karşıya kaldığını vurguluyor.

Ukrayna, savaşın yanı sıra derin bir siyasi krizin eşiğinde. Zelenskiy’nin, hem cephedeki başarısızlıklar hem de içerideki yolsuzluk ve meşruiyet tartışmaları arasında denge kurması gerekiyor. Bu krizin seçim çağrılarına ve daha geniş siyasi çalkantılara yol açıp açmayacağı, önümüzdeki günlerde atılacak adımlara ve Batı’nın tutumuna bağlı olacak.