Şam ve Moskova’dan Tarihi İmza: Suriye'deki Rus Askeri Üslerin Kaderi Belli Oldu
HABERRUS - Suriye ile Rusya arasında yaklaşık bir buçuk yıl süren yoğun müzakerelerin ardından, Suriye topraklarındaki Rus askeri üslerinin geleceğine ilişkin önemli bir mutabakat zaptı imzalandı. Anlaşma, iki ülke arasındaki ilişkilerde yeni bir dönemin kapısını aralarken, Rusya’nın bölgedeki askeri varlığının da yeniden şekillenmesini öngörüyor.
Suriye Dışişleri Bakanlığı Medya ve İletişim Dairesi’nin Suriye resmi haber ajansı SANA aracılığıyla yaptığı açıklamaya göre, imzalanan memorandum, Hmeymim Hava Üssü ve Tartus Deniz Üssü’ndeki Rus varlığının yeniden düzenlenmesini öngörüyor.
Anlaşma kapsamında, iki ülke askeri üs ve tesislerin işlevlerinin yeniden tanımlanması konusunda anlaşmaya vardı. Buna göre, mevcut askeri üsler, Suriye ortak eğitim ve tatbikat merkezlerine dönüştürülecek. Yeni düzenlemelerin, tarafların karşılıklı çıkarlarını koruyacak şekilde hayata geçirilmesi hedefleniyor.
Sivil Tesislerin Yönetimi Suriye’ye Devrediliyor
Mutabakatın en dikkat çeken maddelerinden biri, sivil tesislerin yönetiminin Suriye’ye devredilmesi oldu. Bu kapsamda:
Hmeymim Havalimanı, sivil havacılık yönetimine aşamalı olarak entegre edilecek.
Tartus Limanı’ndaki 4’üncü ticari rıhtım, depolar ve çevresindeki ticari alanlar Suriye tarafına devredilecek.
Suriye Sivil Havacılık ve Hava Taşımacılığı Kurumu Başkanı Ömer el-Hosari, Lazkiye Uluslararası Havalimanı’nın kontrolünü devraldıklarını ve tesisleri rehabilitasyon planı hazırlığı kapsamında teknik ve operasyonel değerlendirmeye başladıklarını duyurdu.
Geçiş Süreci ve Yeni Dönem
Mutabakat zaptı, dönüşüm sürecinin tamamlanması için en fazla üç aylık bir süre öngörüyor. Bu sürenin ardından, yeni düzenlemeler resmi olarak yürürlüğe girecek.
Suriye Dışişleri Bakanlığı, anlaşmayı yaklaşık bir buçuk yıl önce başlayan müzakerelerden bu yana “en önemli gelişme” olarak nitelendirirken, bunun Suriye-Rusya ilişkilerinde yeni bir aşamanın yolunu açtığını vurguladı.
Anlaşmanın Stratejik Önemi
Rusya’nın Hmeymim ve Tartus’taki üsleri, Moskova’nın Orta Doğu ve Akdeniz’deki askeri ve lojistik varlığının iki ana dayanağı konumunda. Rusya’nın Tartus’taki deniz üssü, Akdeniz’deki tek deniz üssü olma özelliğini taşıyor.
Suriye’de Aralık 2024’te Esad rejiminin devrilmesinin ardından, Rusya ile yeni Suriye hükümeti arasında bu üslerin geleceği konusunda başlayan görüşmeler, imzalanan bu mutabakatla sonuçlandı. Anlaşma, Rusya’nın bölgedeki varlığını tamamen sonlandırmak yerine, yeni bir formatta ve daha eğitim odaklı bir rol üstlenerek devam ettirmesini öngörüyor.
Bu gelişme, Suriye’nin egemenlik sahasını genişletme çabaları ile Rusya’nın bölgesel çıkarlarını koruma ihtiyacı arasında bir denge kurulduğunu gösteriyor.
Ayrıca, anlaşmanın önümüzdeki dönemde bölgedeki güç dengeleri ve uluslararası aktörlerin Suriye politikaları üzerinde de etkili olması bekleniyor.