Rusya'nın GSYH'si Yıllık Bazda %1,5 Daraldı: Resesyona mı Giriyor?
HABERRUS - Rusya Federal Devlet İstatistik Servisi'nin (Rosstat) Nisan ayında yayınladığı son veriler, ekonominin durumuna ilişkin endişeleri artırdı. Resmi verilere göre, 2026 yılının ilk çeyreğinde Rusya'nın Gayri Safi Yurtiçi Hasılası (GSYH), geçen yılın aynı dönemine göre %1,5 oranında azaldı.
Rusya Bilimler Akademisi'ne bağlı Ulusal Ekonomi Tahmin Enstitüsü'nün (İNP RAN) hesaplamalarına göre, yılın geri kalanındaki eğilim devam ederse, 2026 yılı genelinde ekonomideki küçülme oranı yaklaşık %0,6 seviyesinde gerçekleşebilir. Bu durum, daha önce bazı çevrelerce dile getirilen 'istikrar' veya 'toparlanma' senaryolarını fiilen geçersiz kılıyor.
En Büyük Düşüş İnşaat ve Taşımacılıkta
Ekonomideki daralmanın en belirgin olduğu sektörler inşaat ve ticari taşımacılık oldu:
- İnşaat: Sektördeki düşüş Ocak 2026'da %16, Şubat 2026'da ise %14 olarak kaydedildi. Enstitüye göre bu gerileme, sıkı para politikasının birikmiş olumsuz etkileri, yatırım faaliyetlerindeki azalma ve takvimsel ile iklimsel faktörlerin birleşiminden kaynaklanıyor.
- Toptan Ticaret: Ocak ayında %11,3 oranında gerileyen sektör, Şubat'ta da daralmaya devam ederek bir önceki yılın Şubat ayına göre %4,4 küçüldü.
- Ticari Taşımacılık: Şubat 2026'daki yük hacmi, 2020 yılından bu yana görülen en düşük Şubat ayı seviyesinde gerçekleşti.
- İmalat Sanayi: Yılın ilk iki ayında imalat sanayi üretimi %2,9 azaldı. 24 alt sektörün 20'sinde negatif dinamik gözlendi. Madencilik sektöründeki sınırlı büyüme (%0,7), sanayi genelindeki daralmayı kısmen telafi etti.
Tüketici Talebi ve İstihdamda Çelişkili Sinyaller
Analistler, tüketici talebi ve işgücü piyasasında çelişkili eğilimler olduğunu belirtiyor. Perakende ticaret cirosundaki neredeyse sıfıra yakın büyüme oranları, 2026 kışında ekonomik aktivitede bir yavaşlamaya işaret ediyor.
Uzmanlar, Merkez Bankası'nın faiz indirimlerine rağmen, para politikası koşullarının halen çok sıkı olduğunu ve bunun yatırımları olumsuz etkilemeye devam ettiğini vurguluyor.
Daha Kötü Senaryolar ve Dünya Sıralamasında Gerileme Endişesi
Bazı ekonomistler ve kurumlar, resmi verilerden daha kötü bir tablo çiziyor:
- Akademisyen Uyarısı: Rusya Bilimler Akademisi Akademisyeni Robert Nigmatulin, ekonominin iki haneli rakamlarla (yani %10'un üzerinde) küçülme tehlikesiyle karşı karşıya olduğu uyarısında bulundu.
- Rekabette Gerileme: Rusya Sanayi ve Ticaret Odası Finans Piyasası ve Yatırımlar Konseyi Başkanı Vladimir Gamza, ekonominin yılda %2'nin altında büyümesi durumunda, ülkenin küresel GSYH sıralamasında şu anki 4. sırasını kaybederek 2030 yılına kadar 7-8. sıraya gerileyebileceğini söyledi.
- Yatırımlarda Düşüş: Rusya Sanayiciler ve Girişimciler Birliği (RSPP) Başkanı Aleksandr Şohin, 2026 yılında sabit sermaye yatırımlarındaki düşüşün resmi tahmin olan %0,5'in oldukça üzerinde, %1,5'e ulaşabileceğini belirtti. Şohin, mevcut eğilimlerin devamı halinde ekonomik büyümenin sıfırlanabileceği konusunda uyardı.
Bir Umut Işığı: Enerji Gelirleri
İNP RAN analistleri, yılın geri kalanında ekonomik daralmanın bir miktar hafifleyebileceğini öngörüyor. Nisan ayından itibaren hidrokarbon ve emtia ihracatından elde edilecek ek gelirlerin, ekonomiye canlılık getirebileceği belirtiliyor. Ayrıca, Merkez Bankası'nın reel faiz oranlarını düşürmesi durumunda yatırım faaliyetlerinde kısmen bir canlanma yaşanabileceği ifade ediliyor. Bu faktörlerin etkisiyle yıl sonu daralma oranının %0,6 seviyesinde kalabileceği tahmin ediliyor.