Putin O Rus Generali Tataristan'ın Başbakan Yardımcılığına Atadı

MOSKOVA - Rusya'nın en tartışmalı generallerinden biri olan Aleksandr Lapin, Tataristan Cumhuriyeti Başbakan Yardımcılığına atandı. Lapin, özel askeri operasyon katılımcıları ve ailelerine yönelik destek çalışmalarını koordine edecek.

Tataristan'dan gelen karar

Tataristan Cumhuriyeti Başkanı Rüstem Minnihanov, 28 Eylül 2026'da Devlet Konseyi'ne hitaben yaptığı yıllık konuşmada, hükümet bünyesinde özel askeri operasyon katılımcıları ve ailelerine destek konularında ayrı bir yapısal birim oluşturulacağını duyurdu. Minnihanov, "Görevlerin ölçeği, zamanın gerekleri ve tüm iktidar kademelerinin koordineli çalışması ihtiyacı göz önüne alınarak, Rusya Federasyonu Kahramanı, general-polkovnik Aleksandr Pavloviç Lapin'in cumhuriyet başbakan yardımcısı statüsüyle bu yönün koordinatörü olarak atanmasına karar verilmiştir" ifadelerini kullandı.

Bu atama, Lapin'in 2026 Eylül ayında Tataristan'dan Birleşik Rusya listesinden Devlet Duması seçimlerine katılmasının hemen ardından geldi. Lapin'in milletvekilliği mandatından feragat ederek hükümetteki görevi kabul etmesi bekleniyor.

Askeri kariyerinin dönüm noktaları

Aleksandr Pavloviç Lapin, 1 Ocak 1964'te Kazan'da işçi bir ailede dünyaya geldi. Kazan Kimya-Teknoloji Enstitüsü'nde eğitimine başladıktan sonra 1982-1984 yılları arasında Orta Asya Askeri Bölgesi'nde hava savunma kuvvetlerinde zorunlu askerlik hizmetini yaptı. 1988'de Kazan Yüksek Tank Komutanlığı Okulu'nu, 1997'de Moskova'daki Zırhlı Kuvvetler Askeri Akademisi'ni ve 2009'da Genelkurmay Askeri Akademisi'ni tamamladı.

Lapin'in kariyeri, 26. Ordu Kolordusu'nda tank müfrezesi, bölük ve tabur komutanlığından başlayarak kademeli olarak yükseldi. 2001-2003 yılları arasında 20. Muhafız Motorlu Piyade Tümeni Kurmay Başkanlığı, 2003-2006 arasında 205. Ayrı Motorlu Piyade Kazak Tugayı Komutanlığı ve 2006-2007 arasında yeniden 20. Muhafız Motorlu Piyade Tümeni Komutanlığı görevlerinde bulundu.

2012'de Batı Askeri Bölgesi'nin 20. Muhafız Birleşik Silahlı Ordusu'nun komutanlığına atanan Lapin, 2014'te Doğu Askeri Bölgesi Komutanı Birinci Yardımcısı ve Kurmay Başkanı oldu. 2017'de Suriye'deki Rus kuvvetler grubunun kurmay başkanlığına getirildi ve aynı yılın Kasım ayında Merkez Askeri Bölgesi komutanlığına atandı. 2018-2019 arasında Suriye'deki Rus kuvvetler grubunun komutanlığını da yürüttü.

Ukrayna'daki rolü ve tartışmalar

2022'de özel askeri operasyonun başlamasıyla Lapin, "Merkez" kuvvetler grubunun komutanlığına getirildi. Luhansk bölgesinin kuzeybatısındaki Lisiçansk savaşlarına katılan bu grup, Temmuz 2022'de şehrin ele geçirilmesinde rol oynadı. Bu başarının ardından Lapin'e Rusya Federasyonu Kahramanı unvanı verildi.

Ancak Lapin'in askeri kariyeri tartışmalardan da muaf olmadı. Ekim 2023'te Rus ordusunun Donetsk bölgesindeki Lyman'dan çekilmesi nedeniyle yoğun eleştiri aldı. Wall Street Journal, Lapin'in Kursk bölgesinin savunmasından sorumlu konseyi, Ukrayna Silahlı Kuvvetleri'nin saldırısından kısa süre önce feshettiğini ve bunun savunmada bir boşluk yarattığını yazdı. Ayrıca Lapin'in, ateş altından çekilen bir bölüğün komutanına tabanca doğrultarak geri dönmesini talep ettiği iddia edildi. The Insider ise Lapin'in, Çernigov ve Sumı'ya yönelik başarısız saldırıya katılan oğlunun tank alayını bizzat ödüllendirdiğini öne sürdü.

Leningrad Askeri Bölgesi ve "Sever" grubu

Lapin, Ocak 2023'te Rusya Silahlı Kuvvetleri Kara Kuvvetleri Başkomutanı Birinci Yardımcısı ve Genelkurmay Başkanı olarak atandı. Mart 2024'te ise yeniden oluşturulan Leningrad Askeri Bölgesi'nin komutanlığına getirildi. Bu bölge temelinde oluşturulan "Sever" (Kuzey) kuvvetler grubu, Ukrayna sınırını korumakla görevlendirildi. Lapin, Eylül 2025'te askerlikten ihraç edildi.

Yeni görevinin anlamı

Lapin'in Tataristan'daki yeni görevi, Rusya'nın savaş sonrası dönemde askeri kadroları bölgesel yönetimlere entegre etme stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor. Özel askeri operasyon katılımcılarına yönelik destek hizmetleri, Rusya genelinde giderek büyüyen bir sosyal politika alanı haline gelmiş durumda. Tataristan'ın, Lapin gibi yüksek profilli bir generali bu alana ataması, konunun federal düzeyde ne kadar önemsendiğini gösteriyor.

Lapin'in Kazan doğumlu olması ve bölgeyle olan bağları, bu atamada etkili olmuş görünüyor. Ancak askeri kariyerindeki tartışmalı sayfalar, yeni görevinde de zaman zaman gündeme gelebilir. Özellikle Kursk bölgesindeki savunma zaafiyeti iddiaları ve askerlere yönelik muamele eleştirileri, Lapin'in kamuoyu önündeki imajını etkilemeye devam ediyor.