Dolar 100 Ruble'ye mi Çıkacak, 50'ye mi Düşecek? Uzmanlar Ne Diyor?
HABERRUS - Rus rublesi, 2025 yılında dolar karşısında yaklaşık %30 değer kazanarak birçok analistin tahminlerini boşa çıkardı.
Ancak finansal kuruluşlar ve bağımsız uzmanlar, 2026 yılı için rublede kontrollü bir zayıflama bekliyor. Öngörüler, dolar kurunun yıl sonunda geniş bir aralıkta, çoğunlukla 85 ila 100 ruble seviyelerinde seyredeceği yönünde birleşiyor.
Bu geniş bandın nedeni, ekonomik göstergelerin yanı sıra jeopolitik gelişmelerin yarattığı yüksek belirsizlik.
2025'teki Güçlenmenin Ardındaki Dinamikler
Rublenin geçen yıl beklenmedik şekilde güçlenmesi, bir dizi sıkı para politikası ve idari önlemin birleşik etkisine bağlanıyor. Kilit faktörler arasında, savaş koşullarına rağmen devam eden yüksek ticaret fazlası, Merkez Bankası'nın reel bazda çok yüksek seyreden faiz oranları ve ihracatçı şirketlere getirilen zorunlu döviz satışı uygulaması yer aldı. Bu önlemler, piyasada döviz arzını yüksek tutarken, ithalatın ve sermaye çıkışının kısıtlı kalması talebi düşürdü.
2026'nın Belirleyici Faktörleri: Destekler ve Riskler
Önümüzdeki yıl ruble üzerinde hem destekleyici hem de baskılayıcı güçler bir arada olacak. Ticaret fazlası ve hükümetin bütçe kuralı çerçevesinde piyasaya döviz satmaya devam etmesi, rubleye önemli bir destek sağlamaya devam edecek. Ayrıca, zorunlu satış kuralı Ağustos 2025'te kaldırılmış olsa da, yüksek ruble faizleri ve yurtdışındaki varlıklara yönelik yaptırım riskleri nedeniyle ihracatçı şirketlerin önemli bir bölümünün döviz satışlarını sürdürmesi bekleniyor.
Ancak diğer yandan, iki önemli risk ruble üzerinde zayıflama baskısı oluşturacak. Birincisi, Rusya Merkez Bankası'nın enflasyonla mücadele için yüksek tuttuğu faiz oranlarını 2026 boyunca kademeli olarak indirmeye devam edecek olması. Faizlerin yıl sonunda %12-14 bandına inmesi bekleniyor.
Bu durum, ruble varlıkların getirisini düşürerek dövize yönelimi artırabilir. İkinci büyük risk ise küresel enerji piyasalarından geliyor. Analistler, 2026'da hem Brent hem de Rus petrolü Urals'ın ortalama fiyatlarında bir düşüş öngörüyor. Düşük petrol fiyatları, Rusya'nın döviz gelirlerini doğrudan etkileyerek ruble için en önemli gelir kaynağını zayıflatacak.
En Büyük Belirsizlik: Jeopolitik Senaryolar
Ekonomik modellerin ötesinde, rublenin 2026'daki kaderini asıl belirleyecek olan faktör jeopolitik gelişmeler olacak. Uzmanların "baz senaryo" olarak kabul ettiği, mevcut savaş hali ve yaptırımların devam etmesi durumunda, dolar kuru yukarıda belirtilen ekonomik dengeler çerçevesinde 85-100 ruble gibi geniş bir bandın içinde hareket edecek.
Fakat iki uç senaryo, bu bandı anlamlı şekilde zorlayabilir. İyimser senaryoda, yani Ukrayna'da çatışmaların sona ermesi ve Batı yaptırımlarında önemli bir gevşeme olması halinde, ruble beklenmedik bir güçlenme yaşayabilir. Bu durumda yabancı sermaye geri dönebilir ve dolar kuru bazı uzmanlara göre 60-75 ruble seviyelerine kadar gerileyebilir.
Tam tersi bir kötümser senaryoda, yani uluslararası gerilimin tırmanması ve finans/enerji alanında yeni ve daha ağır yaptırımların gelmesi durumunda ise ruble üzerindeki baskı yoğunlaşacak ve dolar kurunun 100 ruble seviyesini aşması ve daha yukarı yönlü hareket etmesi güçlü bir ihtimal haline gelecek.
Kontrollü Zayıflama ve Yüksek Oynaklık Beklentisi
Özetle, 2026 yılı ruble için bir geçiş yılı olarak görülüyor. 2025'teki yapay ve idari desteklerin bir kısmı azalırken (faiz indirimleri, zorunlu döviz satışının kaldırılması), yapısal destekler (ticaret dengesi) devam edecek.
Bu koşullar altında uzmanların çoğu, rublede kontrol altında ve kademeli bir zayıflamayı temel senaryo olarak öngörüyor.
Ancak, petrol fiyatları ve özellikle jeopolitik ortamdaki beklenmedik bir değişim, rubleyi çok daha geniş ve oynak bir hareket aralığına itme potansiyeli taşıyor. Bu nedenle, 2026'da ruble piyasalarının yalnızca ekonomi verilerine değil, diplomatik ve askeri gelişmelere de aşırı duyarlı olmaya devam etmesi bekleniyor.